ABD’li yasa koyucular çevrimiçi çocuk güvenliği yasalarında rotayı web sitelerinden uygulama mağazalarına çevirdi. Apple App Store ve Google Play Store gibi platformların dijital dünyanın giriş kapıları olması, onları yaş doğrulama süreçleri için ideal birer kontrol noktası haline getiriyor.
Tartışılan yeni yasalar hayata geçerse uygulama indirmek, marketten alkol satın alırken kimlik göstermek kadar bürokratik bir işleme dönüşebilir.
Tek seferlik kontrol noktası fikri güçleniyor
Yıllardır süregelen pornografi ve yetişkin içerikli sitelere yönelik yaş doğrulama baskısı, teknik zorluklar ve gizlilik endişeleri nedeniyle istenen sonucu vermedi. Ancak yasa yapıcılar artık milyonlarca uygulamayla tek tek uğraşmak yerine (köstebek vurma oyunu gibi), sorunu kaynağında yani mağaza girişinde çözmek istiyor.
Bu model kullanıcıların hassas kimlik bilgilerini her uygulama için ayrı ayrı paylaşması yerine, sadece Apple veya Google ile tek bir sefer paylaşmasını öngörüyor. Meta (Facebook/Instagram), Snap ve X gibi sosyal medya devleri de sorumluluğu üzerlerinden alıp uygulama mağazalarına yüklediği için bu yaklaşımı destekliyor.
Silikon Vadisi ikiye bölündü
Uygulama mağazası tabanlı yaş doğrulama konusunda teknoloji devleri arasında görüş ayrılıkları yaşanıyor:
- Apple: CEO Tim Cook düzeyinde lobi yaparak katı kimlik doğrulama yasalarına karşı çıkıyor ancak ebeveynlerin çocuklarının yaş aralığını geliştiricilerle paylaşabileceği yeni özellikler üzerinde çalışıyor.
- Google: Meta ile benzer bir çizgide durarak Kaliforniya modelini destekliyor. Bu model katı kimlik taraması yerine, cihaz kurulumunda beyan edilen yaş bilgisinin veya “yaş sinyallerinin” uygulama mağazası ve geliştiricilerle paylaşılmasını esas alıyor.
Masada iki farklı yasa tasarısı var
ABD Kongresi’nde şu an birbiriyle yarışan iki farklı yaklaşım bulunuyor. Bunlardan ilki olan App Store Accountability Act, tıpkı Texas ve Utah eyaletlerinde denenmeye çalışılan yasalar gibi katı bir yaş doğrulama zorunluluğu getiriyor.
Diğer tarafta ise teknoloji şirketlerinin desteklediği Parents Over Platforms Act yer alıyor. Bu tasarı kimlik taraması zorunluluğu yerine, uygulama mağazalarının kullanıcı hesap açarken yaş bilgisi toplamasını ve bu bilgiyi bir sinyal olarak geliştiricilere iletmesini öngörüyor.
Süreç nasıl sonuçlanırsa sonuçlansın, internetin özgürce dolaşılan yapısının değişeceği kesinleşmiş durumda. Önümüzdeki birkaç yıl içinde uygulama indirmenin sıradan bir tıklama işlemi mi kalacağı, yoksa kimlik ibrazı gerektiren resmi bir sürece mi dönüşeceği netleşecek.
