Canonical, Ubuntu’nun bir sonraki sürümü olan 21.04’ün Wayland’ı varsayılan X sunucusu olarak kullanacağını duyurdu. Peki bu ne anlama geliyor?
Ubuntu 21.04, X.Org GUI’yi Wayland ile değiştirecek
Unix sistemleri kesinlikle metin modunda çalışabilir, ancak ‘X sunucusu’ olarak bilinen bir uygulama türünü kullanırlarsa, kendi grafik sistemlerini dağıtabilirler: Masaüstü, pencereler, vb. dolayısıyla, Mac’te X sunucuları XQuartz’dır, Linux‘ta ise baskın sistem X.Org’dur.
X.Org, modası geçmiş XFree86’nın evrimi olarak 2004 yılında doğdu. Bununla birlikte, geliştirici topluluğunda, sıfırdan yazılmış ve eski kod ve eski bileşenlerle yüklü olmayan bir X sunucusuna ihtiyaç olduğunu ilan eden sesler hızla artış gösterdi.
Wayland daha önce Ubuntu tarafından kullanılıyordu
Böylece, 2008 yılında Wayland projesi başlatıldı. Canonical CEO’su Mark Shuttleworth, sadece iki yıl sonra Ubuntu’nun bu yeni yola geçiş niyetini doğruladı. Ancak Wayland’ın gelişimi, beklenenden daha fazla engelle karşılaştı ve bu da benimsenmesini geciktirdi.

Son olarak, dört yıl önce Canonical, grafik sisteminde birkaç yeni özellikle birlikte gelen bir sürüm olan Ubuntu 17.10’u piyasaya sürdü: Yeni sürüm Unity masaüstünü GNOME Shell lehine terk etmiş olsa da, aynı zamanda X’ten gelen değişikliği de öne çıkardı.
Ancak, ilerlemelere rağmen, Wayland hala Ubuntu’nun ihtiyaçları için yeterince rafine bir ürün değildi, bu yüzden bir sonraki sürümünde X.Org’a dönmeye karar verdiler.
Yeni bir fırsat doğdu
Ancak şimdi, geliştirici ekip Ubuntu 21.04 sürümü ile, Wayland’e yeni bir şans vermeye karar verdiklerini duyuruyorlar: “O zamanın bazı engelleri yeni güncelleme ile birlikte [Ubuntu 17.10] çözüldü, şimdi tekrar denemek için doğru zaman olduğuna inanıyoruz: Bu bir sonraki LTS sürümünden önce doğru geri bildirimi almamız için bize yeterli zaman vermeli ”.
Bununla birlikte, Wayland hala bir açıdan aksıyor: Nvidia kartlarını desteklemesi. Bu nedenle Nvidia kullanıcıları, sistemlerinde X.Org’un varsayılan olarak kurulu olduğunu görmeye devam edecekler, bu da bir yıl içinde çözmeyi umdukları bir yön.
Gerçek şu ki, Wayland çok yavaş ama istikrarlı bir şekilde ilerliyor ve X.Org kodunun en büyük katkılarından biri olan Red Hat’in Unix topluluğuna bu X sunucusunun geliştirilmesini durdurmasını önermesinin üzerinden iki yıl geçti. Sistemin Ubuntu tarafından benimsenmesi bu adımı atmaya yardımcı olabilir.




