Güneş Sistemi dışından gelen üçüncü onaylanmış kuyruklu yıldız 3I/ATLAS, 19 Aralık’ta Dünya’ya yaklaşık 270 milyon kilometre mesafeden en yakın konumuna ulaşacak. Hubble Uzay Teleskobu’nun 30 Kasım gözlemleri, kuyruklu yıldızın Güneş’e doğru uzanan nadir bir ‘anti-kuyruk’ yapısını ortaya koydu.
Kuyruklu yıldız, Güneş’ten uzaklaştıkça soluk yeşil bir parlama geliştirdi. Bu renk değişimi, Güneş radyasyonuyla enerjilenen diyatomik karbon moleküllerine bağlandı. Hubble Uzay Teleskobu, Temmuz ayında ilk kez tespit edilen anti-kuyruk yapısını 30 Kasım’da yeniden görüntüledi. Yapı, Güneş yönüne doğru 60 bin kilometreye varan bir parlak uzantı olarak kaydedildi.
Astronomlar Eric Keto ve Abraham Loeb’in hakemli çalışmasında, anti-kuyruk oluşumunun buz tanelerinin süblimasyon hızlarındaki farklılıklardan kaynaklandığı belirtildi. Çekirdek çevresindeki alışılmadık büyük parçacıkların Güneş radyasyon basıncından daha az etkilendiği ifade edildi. Bu durum, geleneksel kuyruklu yıldız davranışlarını zorlayan bir fenomen olarak değerlendirildi.
NASA, 3I/ATLAS’ı hiperbolik yörüngedeki doğal bir kuyruklu yıldız olarak sınıflandırdı ve Güneş Sistemi dışından geldiğini doğruladı. Ajans, kuyruklu yıldızın yıldızlararası uzaya geri dönmeden önce veri toplamak üzere kapsamlı bir gözlem kampanyası başlattı. Hubble Uzay Teleskobu, James Webb Uzay Teleskobu ve Mars yörüngeli araçlar devreye sokuldu.
James Webb Uzay Teleskobu’nun spektroskopik analizinde, kuyruklu yıldızın karbon dioksit-su oranı yaklaşık 8:1 olarak ölçüldü. Bu oran, şimdiye kadar bir kuyruklu yıldızda tespit edilen en yüksek değerlerden biri olarak kaydedildi. Şili’deki Very Large Telescope gözlemlerinde, komanın içinde nikel buharı saptandı ancak buna karşılık gelen demir emisyonları gözlenmedi. Bu ayrışma, doğal cisimlerde son derece nadir görülen bir özellik olarak aktarıldı.
NASA’nın 28 Kasım’da yayımladığı gözlemler, 3I/ATLAS’ın ana yıldızının çevresinde Güneş Sistemi kuyruklu yıldızlarından önemli ölçüde daha soğuk veya kimyasal olarak farklı bir bölgede oluştuğunu öne sürdü. Bazı araştırmacılar, kuyruklu yıldızın Samanyolu’nun kalın diskinden kaynaklandığını ve 7 milyar yıla varan bir yaşa sahip olabileceğini ileri sürdü. Bu yaş, Güneş Sistemi’nin oluşumundan önceye işaret ediyor.
19 Aralık’taki en yakın geçişin ardından 3I/ATLAS, teleskoplarla 2026 baharına kadar gözlemlenebilecek. Jüpiter yörüngesini geçtikten sonra 2028 sonlarında algılanamaz hale gelecek.
