Google DeepMind’in bir parçası olan yapay zeka destekli ilaç şirketi Isomorphic Labs, yapay zeka tarafından tasarlanan ilaçların insan klinik deneylerine başlamaya hazırlandığını duyurdu.
Isomorphic Labs’ın başkanı ve Google DeepMind’ın baş ticari sorumlusu Colin Murdoch, 6 Temmuz’da Fortune ile yaptığı bir röportajda, şirketin şu anda insan deneylerine başlamak üzere hazırlandığını belirtti. Bu dönüm noktası, Google DeepMind’ın çığır açan yapay zeka ilaç keşif sistemi AlphaFold3’ün gerçek hastalarda ilk kez uygulamaya konulması anlamına gelecek.
Bu gelişme, teknoloji şirketlerinin ve araştırma kurumlarının tıp alanında yapay zekaya yönelik yeni uygulamaları hızla piyasaya sürdüğü bir döneme denk geliyor. Bu ayın başlarında Microsoft, yeni yapay zeka tabanlı Teşhis Orkestratörü’nün karmaşık sorunların teşhisinde bir insan hekimden yaklaşık dört kat daha doğru olduğunu iddia eden bir rapor yayınladı. Aynı gün, Northwestern Medicine araştırmacıları, kanser taramasında devrim yaratabilecek yeni bir yapay zeka destekli cihaz üzerine bir çalışma yayınladılar.
Isomorphic Labs, Alphabet Inc. tarafından sahip olunan ve işletilen, Londra merkezli bir ilaç geliştiricisidir. Şirket, Google’ın çok disiplinli yapay zeka araştırma kolu olan DeepMind’dan ayrılarak 2021 yılında kurulmuştur. Isomorphic Labs yöneticileri, çeşitli röportajlarda şirketin korkutucu hedefini açıklamışlardır: yapay zeka kullanarak sonunda “tüm hastalıkları çözmek”. Isomorphic Labs’ın baş yapay zeka sorumlusu Max Jaderberg, Nisan ayında verdiği bir röportajda, “Bu, belirli bir endikasyon veya belirli bir hedef için terapötikler geliştirmekle ilgili değil” dedi ve ekledi:
“Bu, yapay zeka ile gerçekten genel bir ilaç tasarım motoru nasıl oluşturabiliriz diye düşünmek – bunu sadece tek bir hedefe veya hatta tek bir modaliteye değil, farklı hastalık alanlarında tekrar tekrar uygulayabileceğimiz bir şey.”
Isomorphic Labs’ın kapsamlı hedefini yönlendiren temel faktör, geçen Ekim ayında kimya alanında Nobel Ödülü kazanan çığır açan AlphaFold yapay zeka sistemidir. Teknolojinin en son sürümü olan AlphaFold3, proteinlerin karmaşık yapılarını tahmin etmenin yanı sıra, belirli proteinlerin DNA ve ilaçlar gibi diğer moleküllerle nasıl etkileşime girebileceğini modelleyebilir. Bu içgörüler, araştırmacılara ilaç geliştirmede süper şarjlı bir başlangıç sağlayabilir.
DeepMind CEO’su Demis Hassabis, geçen Mayıs ayında bir konferans görüşmesinde teknolojiyi şöyle açıkladı: “AlphaFold’un size belirli bir hastalıkta ilgilendiğiniz bir proteinin yapısını verdiğini hayal edin ve bu yeni yeteneklerle, o proteinin yüzeyinde belirli bir yere… bağlanacak bir bileşik veya ligand (‘kimyasal haberci’) tasarlayabiliriz. Yapısını anladığınızda, bağlanma afinitesinin ne kadar güçlü olacağını tahmin edebiliriz” diyen Hassabis, “İlaç tasarlamak istiyorsanız bu kritik bir adımdır” ifadelerini kullandı. Şu anda AlphaFold, ilaç geliştirmede yapay zeka destekli ilk adım olarak hizmet vermektedir. AlphaFold3 sistemi potansiyel bir etkileşimi modelledikten sonra, araştırmacıların toksisite ve diğer ilaçlarla etkileşim gibi faktörleri tahmin etmek için başka yapay zeka modelleri kullanması gerekmektedir. Daha sonra, yeni bir ilacı ticarileştirmek için, yaş laboratuvar deneylerinde ve ardından insan klinik deneylerinde test edilmesi gerekmektedir.
Murdoch’a göre, Isomorphic Labs ekibi şu anda “kanser için ilaçlar tasarlamak üzere yapay zeka ile işbirliği yapıyor” ve ilk insan klinik deneyleri için şimdiden “kadro oluşturuyor”. Murdoch, Fortune’a verdiği demeçte, “Bir gün ‘şöyle bir hastalık var’ deyip bir düğmeye basarak o hastalığı tedavi edecek bir ilacın tasarımının ortaya çıkmasını, tüm bunların bu inanılmaz yapay zeka araçları tarafından desteklenmesini umuyoruz” dedi. Isomorphic Labs, ilk deneme ilaçlarının hangi kanser türünü hedeflemek üzere tasarlanacağı konusunda Fast Company’nin yorum talebine hemen yanıt vermedi.
