Geçtiğimiz haftalarda Steam’in, ödeme işlemcilerinden gelen baskı nedeniyle yetişkinlere yönelik içerik barındıran çok sayıda oyunu platformdan kaldırmasıyla başlayan skandal, tarafların karşılıklı açıklamalarıyla daha da büyüyor ve karmaşık bir hal alıyor. İlk başta basit bir “içerik denetimi” gibi görünen olay, şimdi oyun platformları, ödeme devleri ve bankalar arasında bir sorumluluk atma krizine dönüşmüş durumda.
Mastercard, Cuma günü yaptığı kısa bir açıklamayla topu üzerinden atmaya çalışırken, Steam’in sahibi Valve ise bu açıklamayı boşa çıkaran ve ödeme devlerini doğrudan işaret eden bir karşı hamle yaptı.
Her şey nasıl başladı?
Hatırlayalım, olaylar, Collective Shout adlı bir savunuculuk grubunun Paypal, Mastercard ve Visa gibi şirketlere yönelik yazdığı açık bir mektupla alevlenmişti. Mektupta, bu şirketler tecavüz, ensest ve çocuk cinsel istismarı gibi konuları tasvir eden “No Mercy” ve benzeri oyunların satışına izin verdikleri için eleştiriliyordu.
Bu mektubun ardından geçen haftalarda önce Steam, “ödeme işlemcileri ve ilgili kart ağları ve bankaların” kurallarını ihlal eden oyunları yasaklayacağını duyurdu ve platformdan toplu bir temizlik yaptı. Ardından, bir diğer popüler oyun platformu olan Itch.io, geniş bir denetim yaparken yetişkin içerikli oyunları arama ve göz atma sayfalarından kaldırdığını açıkladı.
Bu adımlar, oyun dünyasında “finansal sansür” endişelerini doruğa çıkarmıştı.
Mastercard: “Biz değerlendirme yapmadık”
Tüm gözlerin üzerine çevrildiği ödeme devi Mastercard, Cuma günü yaptığı kısa bir açıklamayla iddiaları reddetti ve kendini krizin dışına itmeye çalıştı:
“Medya raporları ve iddialarının aksine, Mastercard herhangi bir oyunu değerlendirmemiş veya oyun yaratıcısı sitelerinde ve platformlarında herhangi bir faaliyetin kısıtlanmasını talep etmemiştir. Aynı zamanda, yasa dışı yetişkin içeriği de dahil olmak üzere yasa dışı satın alımlar için Mastercard kartlarının kullanılamamasını sağlamak amacıyla satıcıların uygun kontrollere sahip olmasını talep ediyoruz.”
Bu açıklama, ilk bakışta oyun platformlarını baskı altına alanların ödeme şirketleri olduğu anlatısını zayıflatıyor gibiydi. Ancak Mastercard, “yasa dışı yetişkin içeriği” ve “uygun kontroller” gibi muğlak ifadelerle topu yine satıcılara, yani Steam ve Itch.io gibi platformlara atıyordu.
Valve: “Bizimle konuşmayı reddettiler, baskı yaptılar”
Mastercard’ın bu açıklaması üzerine gözler, sessizliğini koruyan Valve’a çevrildi. Çok geçmeden Valve, PC Gamer ve diğer oyun sitelerine yaptığı bir açıklamayla sessizliğini bozdu ve Mastercard’ın anlatısını yerle bir etti:
“Valve, talep etmemize rağmen Mastercard ile doğrudan iletişim kurmadı. Mastercard, ödeme işlemcileri ve onların alıcı bankalarıyla iletişim kurdu. Ödeme işlemcileri bunu Valve’a iletti ve biz de 2018’den beri yasal olarak dağıtımı mümkün olan oyunları dağıtmaya çalıştığımız Steam politikasını ana hatlarıyla belirterek yanıt verdik.”
Valve’ın açıklamasının en can alıcı kısmı ise devamında geliyor. Şirket, bu yanıtlarının ödeme işlemcileri tarafından “reddedildiğini” ve gerekçe olarak “Mastercard markasına yönelik riskin” ve Mastercard’ın “yasa dışı veya markaya zarar veren işlemler” kuralının gösterildiğini belirtti.
Bu, Mastercard’ın “biz talep etmedik” açıklamasının aksine, markalarının “risk altında” olduğunu düşündükleri için aracı bankalar ve ödeme işlemcileri üzerinden platformlara baskı uyguladıklarının açık bir kanıtı niteliğinde.
Skandal büyüyor, sorumluluk ise ortada kaldı
Bu karşılıklı açıklamalar, skandalı daha da derinleştiriyor. Ortada, kimin ne kadar sorumlu olduğu belli olmayan, karmaşık bir “finansal sansür” ağı var gibi görünüyor. Ödeme devleri, “biz doğrudan talep etmedik” diyerek kendilerini aklamaya çalışırken, oyun platformları bu devlerin aracı kurumlar üzerinden uyguladığı baskıyı kanıtlarıyla ortaya koyuyor.
Bu kriz, sadece birkaç yetişkin oyununun yasaklanmasından çok daha fazlasını ifade ediyor. Bu, gelecekte hangi içeriğin internette var olup olamayacağına, sadece yasaların değil, aynı zamanda kim olduklarını ve kurallarının ne olduğunu tam olarak bilmediğimiz finansal kurumların da karar verebileceği tehlikeli bir emsal oluşturuyor.
