Online yemek sipariş platformlarının restoranlardan aldığı ve bazı durumlarda %40’a varan yüksek komisyon oranları, sektörü adeta bir isyanın eşiğine getirdi. Tüm Restoranlar ve Turizmciler Derneği (TÜRES) Başkanı Ramazan Bingöl, bu oranların hem işletmeleri finansal bir çıkmaza soktuğunu hem de menü fiyatlarını yapay olarak şişirerek doğrudan tüketiciye yansıdığını belirtti.
Peki, online sipariş verdiğinizde ödediğiniz paranın ne kadarı restorana kalıyor ve bu durum fiyatları nasıl etkiliyor?
“1.000 TL’lik siparişten restorana 616 TL kalıyor”
TÜRES Başkanı Ramazan Bingöl, komisyon oranlarının “sektörün kanayan yarası” haline geldiğini çarpıcı bir örnekle açıkladı. Bingöl’e göre, 1.000 TL’lik bir siparişin yalnızca 616 TL‘si restorana kalıyor. Eğer işletme, platform içinde görünür olmak için reklam ve indirim kampanyalarına da katılırsa, bu rakam 500 TL’nin bile altına düşebiliyor.
“Reklam vermezseniz görünür olamıyorsunuz, verirseniz zarar ediyorsunuz. Bu sürdürülebilir değil.”
diyen Bingöl, işletmelerin içinde bulunduğu açmazı özetliyor.
Fiyatları şişiren “suni enflasyon”
Yüksek komisyonların bedelini sadece işletmeler ödemiyor. Ramazan Bingöl, restoranların bu maliyetleri ayakta kalabilmek için doğrudan menü fiyatlarına yansıtmak zorunda kaldığını ve bu durumun “suni bir enflasyon” yarattığını vurguladı. Bingöl, çözüm için net bir formül sunuyor:
“Komisyonlar düşerse menü fiyatları en az yüzde 10 geriler.”
Bu, tüketicilerin ödediği her 100 TL’nin en az 10 TL’sinin doğrudan aracı platformun komisyon maliyetinden kaynaklandığı anlamına geliyor.
Sektör kendi platformunu kurmaya hazırlanıyor
Soruna çözüm bulunamaması halinde restoranların dijital platformları boykot etmeye hazırlandığını belirten Bingöl, TÜRES olarak alternatif bir çözüm üzerinde çalıştıklarını da duyurdu. Dernek, kendi online sipariş platformunu kurmak için çalışmalara başladı.
“Bu platform, onların pazar gücünü bir anda kıramaz ama bir regülasyon etkisi yapabilir,” diyen Bingöl, yeni platformda üyelerinin %5 ila %10 arasında bir komisyon ödeyerek hizmet alacağını belirtti. Bu oranlar, mevcut platformların talep ettiği %40’lara varan oranlarla kıyaslandığında sektör için devrim niteliğinde.
Bingöl, “Online sipariş ekosistemi artık vazgeçilmez, ama dengeli bir model kurulmazsa birçok işletme sistem dışında kalacak” uyarısında bulunarak, tüm tarafları acilen çözüm için bir araya gelmeye çağırdı.
