Türkiye’de yapay zekaya yönelik algı ve kullanım alışkanlıklarını ortaya koyan kapsamlı bir araştırma, bu teknolojinin toplumun geniş kesimleri tarafından artık yakından tanındığını ve benimsendiğini gösteriyor.
Marketing Türkiye için XSIGHTS araştırma şirketinin gerçekleştirdiği “Türkiye’nin Yapay Zeka Tercihleri” çalışması, Türk halkının yapay zeka ile kurduğu ilişkiyi derinlemesine incelerken, geleceğe dair önemli ipuçları sunuyor.
Haberdar olmayan kalmadı
Araştırma sonuçlarına göre, yapay zeka kavramı artık toplumun neredeyse tamamına ulaşmış durumda. Katılımcıların %98,2 gibi yüksek bir oranı yapay zeka kavramını duyduğunu belirtiyor. Bu oran, yapay zekanın sadece teknoloji meraklılarının değil, genel kamuoyunun da gündeminde olduğunu açıkça ortaya koyuyor. En bilinen yapay zeka uygulamaları arasında ise Siri (%62,2), ChatGPT (%55,8) ve Gemini (%45,9) öne çıkıyor.
Kullanım oranlarına baktığımızda da dikkat çekici bir tablo ile karşılaşıyoruz. Türk halkının %67,1’i en az bir yapay zeka uygulamasını deneyimlemiş durumda. Kullanım alışkanlıklarında ise ChatGPT %42,4 ile en çok tercih edilen uygulama olarak zirvede yer alıyor. Siri (%33,9) ve Gemini (%26,1) ise onu takip ediyor.

Ancak, yapay zeka kullanımında henüz potansiyelin tamamına ulaşılmadığı da görülüyor. Uygulama kullanmayanların %52,7’si nasıl kullanacağını bilmediğini belirtiyor.
Diğer bir engel ise güven sorunu. Kullanıcıların %31’i yapay zeka uygulamalarını güvenli bulmadığı için mesafeli yaklaşıyor.
Neyi tercih ediyoruz?
Maliyet konusuna gelince, Türk kullanıcıların büyük çoğunluğunun ücretsiz yapay zeka versiyonlarını tercih ettiği (%80) görülüyor.
Yapay zekanın kullanım alanları oldukça çeşitli. Araştırmaya göre, eğlence (%27,9) ve eğitim/sınav hazırlığı (%25,8) en yaygın kullanım amaçları arasında. Ancak, yatırım yönetimi ve sağlık hizmeti alma gibi konularda yapay zekaya temkinli yaklaşıldığı görülüyor.
Mahremiyet endişesi Türkiye’de de mevcut
Toplumun yapay zekaya yönelik endişeleri de yok değil. Katılımcıların %63,3’ü yapay zekanın gelecekte insanların yerini almasından, %62,5’i ise mahremiyet sorunlarına yol açmasından endişe duyuyor. Bu endişeler, yapay zeka teknolojilerinin etik boyutunun ve toplumsal etkilerinin ne kadar önemli olduğunu bir kez daha gösteriyor. Bu endişelerin bir sonucu olarak, katılımcıların %25’i yapay zeka teknolojilerinin yasal düzenlemelerle sınırlandırılması gerektiğine inanıyor.
Yine de, yapay zeka ile etkileşim genel olarak olumlu duygular uyandırıyor. Katılımcıların %76,1’i yapay zeka ile iletişim kurarken rahat hissettiğini belirtiyor. En yoğun hissedilen duygular ise merak (%48,8), heyecan (%37,1) ve rahatlık (%33,2). Bu pozitif duygular, yapay zekanın günlük hayata entegrasyonunu kolaylaştıracak önemli bir faktör olarak değerlendirilebilir.
Yapay zeka tüketici davranışlarını nasıl etkiledi?
Yapay zekanın tüketici davranışları üzerindeki etkisi de araştırmanın önemli bulgularından biri. Katılımcıların %62,4’ü yapay zeka uygulamalarının ürün/marka yorumlarının alışveriş kararlarını etkilediğini söylüyor. Özellikle elektronik ürünler (%41) alışverişinde yapay zekaya danışılan ilk kategori olarak öne çıkıyor. Ayrıca, ürünlerin “yapay zeka ile üretildi” ibaresi taşıması katılımcıların %41,5’i için cazip bulunuyor.
Son olarak, yapay zeka uygulamalarının cevaplarının samimiyeti de kullanıcılar için önemli bir kriter. Katılımcıların %51,7’si yapay zeka cevaplarını “samimi” buluyor. Yapay zekadan en çok bilgiye hızlı ulaşmak (%49,1) ve karar verme süreçlerinde destek almak (%39,6) için faydalanılıyor.
Araştırma genel olarak, Türk halkının yapay zekaya karşı artan bir ilgi ve adaptasyon içinde olduğunu gösteriyor. Yapay zeka uygulamalarının kullanımının önümüzdeki dönemde daha da yaygınlaşması bekleniyor. Ancak, bilgi eksikliği, güven sorunları ve etik kaygılar gibi engellerin aşılması, yapay zekanın toplum tarafından daha geniş ve bilinçli bir şekilde benimsenmesi için kritik önem taşıyor.
Özellikle yapay zeka bağımlılığı gibi yeni ortaya çıkan endişeler de yakından takip edilmesi gereken bir konu olarak öne çıkıyor.
Öne çıkan görsel: Ahmed Mulla/Unsplash




